Bazylika Najświętszej Maryi Panny, nazywana również kościołem Mariackim, jest uważana za najpiękniejszy kościół w Krakowie. Nie ma tu nic z przesady. Nie da się koło niego przejść obojętnie. Dwie charakterystyczne wieże, górujące nad rynkiem, budzą szacunek i zainteresowanie turystów. To stąd, o każdej pełnej godzinie grany jest na trąbce krakowski hejnał.
Historia kościoła Mariackiego
Kościół Mariacki uważany jest za najważniejszy i największy zaraz po katedrze Wawelskiej.
Budowany był w XIV i XV w. w stylu gotyckim. Kościół zbudowano na miejscu kościoła romańskiego z XIII w., zniszczonego w czasie najazdów Tatarów na Kraków. Budowę zaczęto od samej bryły kościoła, w kolejnych latach dobudowywano poszczególne kaplice i dorabiano okna czy zdobienia. W XV w. podwyższono jedną z wież, która miała mieć funkcję strażnicy miejskiej, z której wartownicy wypatrywali potencjalnego zagrożenia.
Ołtarz Wita Stwosza
W 1443 r, Kraków nawiedziło trzęsienie ziemi, w wyniku którego całe sklepienie kościoła runęło, niszcząc ołtarz. Postanowiono wykonać nowy ołtarz, jakiego jeszcze świat nie widział.
Pod koniec XV w, kościół zyskał niezwykle unikalny, największy na świecie, gotycki ołtarz, wykonany przez Wita Stwosza. Ołtarz wykonany jest z drewna dębowego, za to rzeźby z drewna lipowego, które jest wytrzymałe, ale plastyczne. Ołtarz ma 13 m. wysokości a figury po ok. 3 m. Twarz Maryi, Stwosz wyrzeźbił zgodnie ze średniowiecznymi, wyidealizowanymi kanonami piękna, jednak w realistycznych twarzach apostołów, można rozpoznać współczesnych Stwoszowi krakowian. Podobnie ze strojami postaci z ołtarza. Noszą oni ubrania mieszkańców XV w Krakowa. Stwosz za wykonanie ołtarza został sowicie wynagrodzony kwotą, która wystarczyłaby na kupno kilku kamienic. Jednak pod koniec swojego życia, cierpiał ubóstwo.
Wnętrze bazyliki
W XVIII wieku, wnętrze kościoła ozdobiono w stylu późnego baroku – w liczne ołtarze i złocenia.
W latach 1887- 1891, w kościele wprowadzono wystrój w stylu neogotyckim. Pracowali tu najwybitniejsi polscy artyści jak architekt Józef Stryjeński, malarz Jan Matejko oraz Stanisław Wyspiański czy Józef Mehoffer.
Dopiero w XIX w, zlikwidowano cmentarz miejski, który mieścił się na tyłach kościoła. Figurę, która niegdyś zdobiła bramę wejściową na cmentarz, można obecnie obejrzeć u wylotu ul. Jagiellońskiej.
Wieże kościoła Mariackiego
Wyższa wieża, nazywana jest hejnalicą. Ma wysokość 82 m. Z jej boku znajduje się wejście, którym można wdrapać się na szczyt wieży i podziwiać panoramę Krakowa. Druga wieża ma wysokość 62 m.
Legendę o krakowskim hejnale i hejnaliście, możecie przeczytać TUTAJ.
Przy wejściu do bazyliki od strony Placu Mariackiego (niegdyś główne wejście do kościoła), można zobaczyć kunę – metalową obręcz, zakładaną na szyję przestępcom. Była ona zamontowana na takiej wysokości, aby zakuty w nią wiezień nie mógł stać prosto, ani uklęknąć. Przez lata poziom płyty rynku się znacznie podniósł, więc obecnie kuna znajduje się tuż przy ziemi.
Podążając w prawą stronę od wejścia głównego, pod pięknym gankiem znajdziemy tzw. dzwonek za zmarłych. Kiedy ktoś umierał, rodzina szła do kościoła i dzwoniła w taki właśnie dzwonek.
Godziny zwiedzania
Kościół można zwiedzać w godz 11:30 – 18:00. Warto zobaczyć uroczyste odsłonięcie ołtarza, które ma miejsce codziennie o 11:50. Wstęp dla zwiedzających jest płatny, Bilet: 10 zł, ulgowy: 5 zł
